Op reis voor workshops voor PhD studenten

In november 2022 heeft Marieke in opdracht van Hertz Trainingen voor wetenschappers twee workshops verzorgd voor de Autumn School van MoSaiQC. De 14 PhD studenten van dit Europees consortium werken aan projecten rondom optische atomische klokken.

Tijdens de workshop scientific presentations, hebben we geoefend met verschillende presentatievaardigheden. Deelnemers hebben gewerkt aan hun stemgebruik en lichaamstaal. Ook hebben we verschillende manieren uitgeprobeerd om de aandacht van het publiek te grijpen, en contact te maken met het publiek.

De tweede workshop had als focus het imposter phenomenon: het gevoel dat je veel minder weet dan collega’s, en door de mand zou kunnen vallen. Er wordt geschat dat tot 70% van wetenschappers in meer of mindere mate dit gevoel op een gegeven moment in hun carrière herkennen. Voor PhD studenten in het bijzonder kan het een probleem zijn: ze zijn bezig nieuwe vaardigheden te leren, krijgen regelmatig negatief feedback, en komen inhoudelijk problemen tegen die ze niet altijd gelijk op weten te lossen. De workshop gaf de deelnemers handvaten van hoe ze met het imposter phenomeen om kunnen gaan.

De workshops hebben in Innsbruck plaatsgevonden.

 

Publieksevenementen en educatie Rijksmuseum Boerhaave

Bij Rijksmuseum Boerhaave in Leiden ontdekken bezoekers de belangrijkste ontdekkingen en onderzoekers uit de Nederlandse wetenschapsgeschiedenis aan de hand van een collectie die vijf eeuwen onderzoek en innovatie toont.

Naast de prachtige collectie, de vaste en wisselende tentoonstellingen, organiseert het museum ook activiteiten voor verschillende doelgroepen. Voor volwassenen zijn er bijvoorbeeld lezingen over het verleden en heden van de wetenschap, maar ook symposia, terwijl er voor kinderen interactieve familielezingen en speciale workshops worden georganiseerd.

Marieke coördineerde en organiseerde van september tot en met november 2021 de publieksactiviteiten, en was van november 2021 tot en met februari 2022 plaatsvervangend senior adviseur educatie van Rijksmuseum Boerhaave.

Narratief CV schrijven

Als je een financieringsaanvraag schrijft, hoort daar steeds vaker een narratief cv bij. Deze verhalende cv’s passen bij de trend om wetenschappers anders te erkennen en waarderen. In een narratief cv kun je verder gaan dan alleen onderzoeksprestaties: ook jouw kennis, ervaring en andere relevante zaken kun je over het voetlicht brengen. Maar hoe pak je het schrijven van zo’n cv aan? Hoe zorg je dat het meer wordt dan alleen een uitgeschreven opsomming, en dat je de juiste dingen accentueert?

In samenwerking met Hakuna Matata, hebben we een workshop ontwikkeld om wetenschappers hierbij te helpen.

Tijdens deze praktische workshop ga je aan de slag met jouw narratief cv. Met praktische oefeningen krijgt je inzicht in hoe je jouw sterke kanten kunt benadrukken, en hoe je jezelf als persoon kunt laten zien. Ook pas je principes uit ‘scientific storytelling’ toe om er een sterk verhaal van te maken. Daarnaast besteden we aandacht aan de do’s en don’t van structuur en schrijfstijl. Aan het einde van de workshop heb je een sterke eerste versie van jouw narratief cv.

De workshop kan zowel online als live worden gegeven.

Deze workshop is gericht op Post-docs, UD’s en UHD en kan in het Nederlands en Engels worden gegeven.

Photo by Patrick Tomasso on Unsplash

Sterrenkunde op de basisschool

Als je nieuws op het gebied van wetenschap en wetenschapscommunicatie volgt, ontkom je er niet aan: er is (terecht!) steeds meer aandacht voor diversiteit en inclusiviteit in de wetenschap, en ook in wetenschapscommunicatieprojecten. Zo ook op de UvA, waar studenten en medewerkers hebben aangegeven graag een bredere vertegenwoordiging van achtergronden, levensstijlen en culturen te willen zien.

De UvA besteed hier op hoog niveau aandacht aan. Maar er zijn ook mooie lokale projecten, zoals het prachtig Altair project van prof. dr. Sera Markoff dat specifiek gericht is op leerlingen met een islamitisch achtergrond. In het kader van het Altair project worden in groep 6, 7 en 8 van de basisschool lessen gegeven over sterrenkunde. Tijdens deze lessen maken leerlingen doormiddel van proefjes en demonstraties kennis met wetenschap, en met echte wetenschapper. Maar wat vooral uitzonderlijk aan de lessen is, is dat ze ook ingaan op de uitvindingen en ontdekkingen die tijdens het Islamitische gouden tijdperk zijn gedaan in het Midden-Oosten, in het bijzonder op het gebied van sterrenkunde. De leerlingen (en leerkrachten) kunnen hierdoor kennismaken met aspecten van de geschiedenis van wetenschap waar in het reguliere curriculum (meestal) geen aandacht aan wordt besteed.

Het project brengt leerlingen en hun ouders bovendien in contact met echte wetenschappers, en laat ze kennis maken met wetenschap als mogelijke loopbaan, en hoopt zo een bijdrage te leveren aan een meer inclusief en divers wetenschap in de toekomst.

Markoff heeft hiervoor dit jaar de Diversity Initiative Award van NWO gekregen. Altair loopt nu vijf jaar. De afgelopen vier jaar ben ik bij het project betrokken geweest, om advies te geven over de inhoud en opbouw van de lessen, en de voorbereidingen van dit bijzondere project te coördineren.

Dit jaar kunnen we door corona niet naar school om de lessen in de klas te geven, maar dit betekent niet dat het project stilligt. In plaats daarvan, zorgen we voor een pakket materialen voor alle leerlingen, zodat ze thuis, met hun ouders, aan de slag kunnen gaan. Daarnaast organiseren we ook online Q&A sessies met de leerlingen.  Ook zijn we hard aan het werk om het project volgend jaar uit te breiden voor klas 1 en 2 voor de middelbare school.

Workshop voorbereiding financieringsinterview

De laatste hindernis voordat je die grote beurs binnenhaalt is in zicht: het interview. Maar hoe bereid je die optimaal voor? We hebben in samenwerking met Hakuna Matata, science & media een workshop ontwikkeld om wetenschappers hierbij te helpen.

In de workshop wordt ingegaan op welke onderwerpen terug moeten komen in de presentatie, maar ook op hoe je je onderzoek kort en aantrekkelijk kunt presenteren, en hoe je je onderzoeksvoorstel kunt verdedigen. Praktische tips voor de voorbereiding komen langs, en er is tijd om te oefenen.

Aangezien veel interviews de komende maanden online plaatsvinden, wordt er tijdens de workshop ook besproken hoe je optimaal via een scherm presenteert.

In september 2020 gaven we de workshop voor wetenschappers die een Vidi en ERC Consolidator interview aan het voorbereiden waren, maar de workshop is ook geschikt voor de voorbereiding van andere financieringsinterviews.

De workshop kan zowel online als live worden gegeven, en duurt 3,5 uur.

Vragen over de workshop? We horen het graag!

Vakconferentie Wetenschapscommunicatie 2020 – online!

Op 20 april 2020 zou voor de achtste keer de Vakconferentie Wetenschapscommunicatie worden georganiseerd, deze keer bij het vernieuwde Naturalis. Behalve dat het dit jaar toch heel anders liep, want een fysieke bijeenkomst was niet meer mogelijk. Gelukkig was een alternatief mogelijk: een online-variant aanbieden.

Met maar een paar weken te gaan, werd het programma aangepast aan het digitaal medium. Sprekers en sessieleiders maakten zich de kneepjes van de techniek eigen, en pasten hun workshops aan om ze geschikt te maken voor het internet.

Het programma bestond uit zes sessies die aansloten bij het centrale thema, Bias en blinde vlekken in de wetenschapscommunicatie, inclusief een lunchlezing door Pedro de Bruyckere en een vragen-en-antwoordensessie over de nieuwe call van de Nationale Wetenschapsagenda. Er was natuurlijk ook ruimte gemaakt voor het thema dat ons allemaal zo in de greep houdt, met drie wetenschapscommunicatie over het nieuwe coronavirus. Deelnemers konden meedoen via Zoom en YouTube, en vragen stellen via de chat van beide kanalen.

Met tussen de 150 en 250 deelnemers per sessie, en veel positief feedback van deelnemers, was de digitale Vakconferentie Wetenschapscommunicatie een geslaagd experiment, en een voorbeeld van hoe projecten ondanks de beperkingen van de coronacrisis toch tot mooie uitkomsten kunnen leiden!

 

Marieke Hohnen was verantwoordelijk voor de inhoudelijke organisatie van het programma van de Vakconferentie Wetenschapscommunicatie.

Plaatsvervangend hoofd E&O NEMO, trainingen en evenementen

Vanaf 1 januari tot 1 april was in bij NEMO Science Museum plaatsvervangend hoofd Educatie & Onderzoek. Deze afdeling ontwikkelt programma’s binnen en buiten het museum, zoals activiteiten voor schoolgroepen bij museumbezoek, lesmateriaal voor in de klas, en programma’s buiten school. In verband met de tijdelijke afwezigheid van de manager, had NEMO behoefte aan iemand die bij kon springen als hoofd van de afdeling. Door de uitbraak van corona en de tijdelijke sluiting van het museum duurde de opdracht minder lang dan verwacht, maar het was heel bijzonder om nog een afdeling van NEMO van dichtbij mee te mogen maken en het kantoor biedt een van de mooiste uitzichten van Amsterdam!

In januari organiseerde ik ook samen met Lucas Keijning het lustrumevenement van Faces of Science. Om hun 5-jarig bestaan te vieren, werden middlbare scholieren van de oude middelbare scholen van de Faces naar NEMO uitgenodigd voor een interactieve wetenschapsquiz. Marloes ten Kate presenteerde de quiz.

Daarnaast heb ik in februari in opdracht van Hakuna Matata science & media samen met Jeanine de Bruin een training aan promovendi van de RUG gegeven. Tijdens deze training zijn we ingegaan op het pitchen van onderzoek, als voorbereiding op hun presentaties voor Famelab en 3MT.

Coaching voor wetenschappers: voorbereiden van presentaties

Stel: je hebt als wetenschapper een prachtig plan voor nieuw onderzoek bedacht en een uitgebreid voorstel ingediend voor een beurs of subsidie. En dan word je uitgenodigd voor de laatste hindernis: je mag een presentatie voor de commissie komen geven. Je hebt 10 minuten om je plannen toe te lichten, daarna zal het panel vragen stellen. Hoe pak je dat aan, een presentatie voorbereiden waar potentieel veel geld aan verbonden is?

Sinds 2016 coach ik wetenschappers bij de voorbereidingen van hun Veni,-, Vidi-, Vici-, en ERC-presentaties. Ik heb onder andere gewerkt met wetenschappers van de UvA, WUR, Nikhef, AMOLF en ILLC.

Aanpak

Een coachingstraject bestaat uit drie bijeenkomsten, maar kan naargelang de wensen en situatie van de kandidaat worden gepersonaliseerd. In het kort: in een eerste sessie wordt er gekeken naar de presentatie: wat is de essentie van het verhaal en hoe breng je het over? Besteed je genoeg aandacht aan kernzaken? In een tweede sessie vindt er ook een mock-interview plaats: samen met collega’s wordt niet alleen de presentatie, maar ook het beantwoorden van vragen geoefend. Tijdens een derde sessie worden de laatste details gladgestreken.

Ben je benieuwd naar de aanpak, of heb je een vraag? Neem gerust contact op.

Workshops presentatievaardigheden

Wetenschappers moeten regelmatig spreken voor een publiek. Langere presentaties voor collega’s tijdens een symposium, maar ook in vijf minuten jouw onderzoek presenteren voor een breed publiek. Vooral dat laatste is soms lastig: je hoeft het niet zo vaak te doen, maar het zijn vaak wel belangrijke presentaties. Wat kun en moet je vertellen? En hoe bouw je het verhaal op? Hoe kun je overtuigender overkomen?

Samen met Tony Maples heb ik in februari voor de tweede keer twee cursussen gegeven om promovendi te helpen hun presentatievaardigheden te verbeteren. Op het ILLC (UvA) hebben we een cursus voor promovendi gegeven waarbij ze in vier sessies twee presentaties uitwerken en vooral ook oefenen. Bij de Radboud Universiteit hebben we tijdens een workshop van een halve dag met de promovendi gewerkt aan hun presentatie.

Publieksevenementen Rijksmuseum Boerhaave

Bij Rijksmuseum Boerhaave in Leiden ontdekken bezoekers de belangrijkste ontdekkingen en onderzoekers uit de Nederlandse wetenschapsgeschiedenis aan de hand van een collectie die vijf eeuwen onderzoek en innovatie toont.

Naast de prachtige collectie, de vaste en wisselende tentoonstellingen, organiseert het museum ook activiteiten voor verschillende doelgroepen. Voor volwassenen zijn er bijvoorbeeld lezingen over het verleden en heden van de wetenschap, maar ook symposia, terwijl er voor kinderen interactieve familielezingen en speciale workshops worden georganiseerd.

Marieke coördineerde en organiseerde van juni tot en met september de publieksactiviteiten van Rijksmuseum Boerhaave.